reklama
reklama
reklama
reklama
reklama
reklama
reklama
reklama
quantum-technologies-2
© Liviorki for Evertiq
Nauka i technologie |

Politechnika Wrocławska rozwija nowe struktury półprzewodnikowe dla fotoniki kwantowej

Naukowcy z Politechniki Wrocławskiej otrzymali niemal 1,4 mln zł na badania nad półprzewodnikowymi mikrownękami optycznymi, które mogą znaleźć zastosowanie w przyszłych technologiach kwantowych i telekomunikacyjnych. Projekt zakłada wykorzystanie materiałów na bazie antymonków do wytwarzania i kontrolowania szczególnych stanów światła i materii. Badania będą prowadzone we współpracy z Uniwersytetem w Würzburgu w Niemczech.

Projekt „Ciecze kwantowe światła i materii w mikrownękach półprzewodnikowych na bazie antymonków” otrzymał finansowanie w ramach konkursu OPUS 30+LAP/Weave Narodowego Centrum Nauki. Politechnika Wrocławska poinformowała, że pracami pokieruje prof. Grzegorz Sęk z Wydziału Podstawowych Problemów Techniki.

Celem przedsięwzięcia jest opracowanie nowej platformy materiałowej do badania zjawisk kwantowych zachodzących podczas silnego oddziaływania światła z materią. Naukowcy wykorzystają w tym celu półprzewodniki zawierające antymon, takie jak GaSb i AlSb.

Mikrownęki do kontrolowania światła

Mikrownęki optyczne to miniaturowe struktury, w których światło jest wielokrotnie odbijane pomiędzy odpowiednio zaprojektowanymi warstwami materiału. W takich warunkach fotony mogą silnie oddziaływać ze wzbudzeniami elektronowymi w półprzewodniku. W wyniku tego oddziaływania powstają polarytony ekscytonowe, czyli kwazicząstki łączące właściwości światła i materii. W odpowiednich warunkach mogą one tworzyć kondensat Bosego-Einsteina, czyli stan, w którym wiele cząstek zaczyna zachowywać się jak jeden spójny układ kwantowy.

Badacze zamierzają wykorzystać półprzewodnikowe struktury antymonkowe do uzyskania takich kondensatów oraz zbadania oddziaływań między polarytonami. Szczególnie interesujące będą tzw. dipolarytony, powstające w sprzężonych studniach kwantowych pod wpływem pola elektrycznego.

Eksperymenty początkowo mają być prowadzone w temperaturach zaledwie kilku kelwinów powyżej zera absolutnego. Pozwoli to utrzymać warunki niezbędne do silnego sprzężenia światła z materią. W dalszej perspektywie naukowcy chcą opracować struktury zdolne do pracy w temperaturze pokojowej.

Polarytony w przyszłych systemach komunikacji optycznej

Jednym z ważniejszych założeń projektu jest prowadzenie badań przy długości fali około 1,3 mikrometra, odpowiadającej jednemu z pasm wykorzystywanych w telekomunikacji światłowodowej. Dotychczasowe badania nad kondensatami polarytonowymi koncentrowały się przede wszystkim na innych zakresach widma. Wykorzystanie struktur antymonkowych mogłoby zatem ułatwić przyszłą integrację zjawisk kwantowych z istniejącą infrastrukturą optyczną.

Naukowcy chcą również zbadać możliwość uzyskania silnych efektów nieliniowych, które mogą być przydatne do generowania pojedynczych lub splątanych fotonów. Jednym z rozważanych mechanizmów jest blokada polarytonowa, umożliwiająca kontrolowanie emisji światła na poziomie pojedynczych kwazicząstek.

Polsko-niemiecka współpraca badawcza

Zespół Politechniki Wrocławskiej będzie odpowiadał za projektowanie struktur oraz zaawansowane badania spektroskopowe. Głównym wykonawcą prac na PWr będzie prof. Maciej Pieczarka, współautor wniosku projektowego.

Partnerzy z Uniwersytetu w Würzburgu, pod kierownictwem prof. Svena Höflinga, zajmą się przede wszystkim wytwarzaniem struktur półprzewodnikowych metodami epitaksjalnymi oraz ich charakteryzacją materiałową.

Projekt rozpocznie się na początku 2027 roku, a jego realizacja potrwa trzy lata.


reklama
Załaduj więcej newsów
© 2026 Evertiq AB November 19 2026 09:54 V32.0.0-1
reklama
reklama