UE z planem przyspieszenia innowacji w obronności
Komisja Europejska ogłosiła utworzenie nowego instrumentu finansowego dysponującego 115 mln EUR. Celem nowej inicjatywy jest przyspieszenie rozwoju i wdrażania przełomowych technologii obronnych. Chodzi przede wszystkim o małe i średnie przedsiębiorstwa, start-upy oraz firmy w fazie ekspansji w całej UE.
Program na rzecz wszechstronnych i szybkich innowacji w dziedzinie obronności (AGILE) ma na celu skrócenie drogi od badań laboratoryjnych do wdrożenia operacyjnego. Chodzi przede wszystkim o obszary sztucznej inteligencji, technologii kwantowej i systemów bezzałogowych.
Według Komisji Europejskiej inicjatywa ta stanowi odpowiedź na zmieniający się charakter współczesnej wojny, w której kluczowe znaczenie mają szybkie cykle innowacji. Wojna na Ukrainie uwydatniła potrzebę posiadania zdolności obronnych, które można opracować, przetestować i wdrożyć w ciągu tygodni lub miesięcy, a nie lat – zauważyła Komisja w komunikacie prasowym.
Szybsze finansowanie i przyspieszone wdrażanie
AGILE zapewni wsparcie dla 20–30 projektów, pokrywając do 100% kosztów. Kluczową cechą programu jest przyspieszony proces administracyjny. Chodzi o skrócenie czasu oczekiwania na przyznanie dotacji do około czterech miesięcy.
Ponadto program wprowadza mechanizm finansowania z mocą wsteczną, umożliwiający uczestniczącym przedsiębiorstwom ubieganie się o zwrot kosztów kwalifikowalnych poniesionych do trzech miesięcy przed zamknięciem naboru wniosków, co ma ułatwić szybkie wprowadzanie innowacji.
Komisja oczekuje, że wspierane technologie dotrą do użytkowników końcowych w sektorze obronnym w ciągu jednego do trzech lat od rozpoczęcia projektu.
Struktura dwutorowa
Program prac będzie oparty na dwóch filarach: ukierunkowanym na misję rozwoju przełomowych produktów i technologii obronnych oraz wprowadzaniu na rynek poprzez wspieranie rozwiązań obronnych w dotarciu do rzeczywistych rynków.
Uzupełnienie istniejących instrumentów UE
Nowy instrument opiera się na istniejących inicjatywach UE w zakresie innowacji w dziedzinie obronności, w tym na Europejskim Funduszu Obronnym (EDF), który promuje projekty oparte na współpracy i o charakterze transgranicznym, a także na unijnym programie innowacji w dziedzinie obronności (EUDIS), wspierającym start-upy i MŚP.
Instrumenty te mają wspólnie wzmocnić europejski ekosystem innowacji w dziedzinie obronności, podczas gdy AGILE jest pozycjonowany jako mechanizm finansowania zapewniający szybszą reakcję.
Komisja Europejska przedłoży teraz Parlamentowi Europejskiemu i Radzie wniosek dotyczący rozporządzenia ustanawiającego AGILE w ramach zwykłej procedury ustawodawczej. Jeśli zostanie przyjęty, program ma rozpocząć działalność na początku 2027 roku.
Evertiq wielokrotnie informował o tym, jak rosnące napięcia geopolityczne i trwające konflikty zmieniają europejski krajobraz obronny, napędzając zarówno inwestycje, jak i zmiany strukturalne w całym sektorze. Kwestie te zostaną dokładniej omówione podczas Evertiq Expo Kraków 2026, które odbędzie się 7 maja, gdzie Ewelina Bednarz przedstawi nowe dane, w tym ranking 20 największych europejskich firm z sektora obronnego.
W tym kontekście inicjatywę AGILE Komisji Europejskiej można postrzegać jako część szerszych działań mających na celu przyspieszenie innowacji przy jednoczesnym wzmocnieniu bazy przemysłowej, która w coraz większym stopniu kształtuje popyt w europejskim sektorze elektronicznym.