Polska przyspiesza w wyścigu kwantowym. Rusza projekt budowy modularnego komputera kwantowego.
Polska wchodzi w kolejny etap rozwoju technologii kwantowych. Projekt budowy modularnego komputera kwantowego, realizowany przez ogólnopolskie konsorcjum pod kierownictwem dr. Mariusza Semczuka, ma stworzyć zaawansowaną infrastrukturę badawczą i wzmocnić krajowe kompetencje w jednej z najbardziej przełomowych dziedzin współczesnej nauki i technologii.
Rozwój polskich technologii kwantowych nabiera tempa. Jednym z najważniejszych projektów w tej dziedzinie jest budowa modularnego komputera kwantowego opartego na pułapkach jonowych. Projekt SZAFIR realizowany jest w ramach programu Narodowego Centrum Badań i Rozwoju. Jak podaje NCBR, budżet przedsięwzięcia wynosi około 76 mln zł, co czyni je jedną z największych inicjatyw eksperymentalnych w obszarze technologii kwantowych w Polsce.
Na czele konsorcjum stanął dr Mariusz Semczuk z Wydziału Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego. Jego rola polega na koordynacji prac naukowych i technicznych prowadzonych przez szerokie grono partnerów: od uczelni technicznych po instytuty badawcze i przemysł. W projekcie uczestniczą między innymi Politechnika Warszawska, Politechnika Śląska i Wojskowa Akademia Techniczna, co pokazuje jego interdyscyplinarny charakter.
“W projektach tej skali kluczowe jest doprowadzenie systemu do stabilnej i przewidywalnej pracy. Oznacza to skupienie się na detalach technicznych, które decydują o tym, czy cały układ działa jako spójna całość”, tłumaczy dr Semczuk.
Komputer kwantowy oparty na pułapkach jonowych wymaga niezwykle precyzyjnej współpracy wielu elementów: od zaawansowanych układów laserowych, przez elektronikę sterującą, aż po systemy informatyczne. Nawet drobne odchylenia parametrów mogą zaburzyć działanie całego układu, dlatego szczególny nacisk kładzie się na stabilność i powtarzalność pracy.
Dr. Semczuk stworzył na Uniwersytecie Warszawskim Laboratorium Ultrazimnych Gazów Kwantowych, w obrębie którego prowadzone są badania ultrazimnych układów atomowych i cząsteczkowych (czyli środowisk, w których kontrola nad materią osiąga poziom pojedynczych cząstek). Doświadczenie dr. Semczuka w projektowaniu i budowie złożonej aparatury badawczej będzie olbrzymim wsparciem przy realizacji projektu SZAFIR.
Projekt ma również wymiar edukacyjny. Studenci i doktoranci uczestniczą w budowie realnych systemów eksperymentalnych, zdobywają praktyczne kompetencje na styku fizyki i inżynierii. Dzięki temu rozwój technologii kwantowych w Polsce nie ogranicza się do infrastruktury, lecz obejmuje także kształcenie przyszłych specjalistów, którzy będą współtworzyć dynamicznie rozwijającą się dziedzinę.
